02 marca 2026
Ukazał się najnowszy raport o szczepieniach, profilaktyce i zdrowotnych wyborach Polaków pt. „Polska na szczepieniach 2026″ przygotowany przez medyczną platformę internetową „Kliniki.pl”.
Raport odpowiada na pytania, które rzadko pojawiają się w oficjalnych statystykach: dlaczego tak wiele osób nie szczepi się mimo dostępności szczepień, jakie bariery mają największe znaczenie oraz jak decyzje zdrowotne różnią się w zależności od wieku, płci czy statusu rodzica.
Z badań tych widać wyraźny paradoks: brak jakiegokolwiek szczepienia deklaruje 70,2% rodziców wobec 77,7% ogółu dorosłych, a jednocześnie brak zaufania do szczepionek jako powód nieszczepienia wskazuje 19,0% rodziców vs 14,9% w całej populacji.
Dlaczego zatem dorośli Polacy nie szczepią się przeciw grypie, COVID-19, RSV czy krztuścowi? Najczęstsza odpowiedź brzmi: „nie było potrzeby”. Tak twierdzi co czwarty badany.
W tej deklaracji zawiera się coś więcej niż brak decyzji. To przekonanie, że ryzyko jest odległe, że infekcja będzie „zwykłym przeziębieniem”, że problem dotyczy statystyki, nie mnie.
W raporcie „Polska na szczepieniach 2026” analizowano wykonanie w sezonie 2025 szczepień przeciw grypie, COVID-19, RSV oraz krztuścowi. Aż 77,7% badanych nie poddało się żadnemu z nich. Na tym tle wyróżniają się rodzice dzieci do 18. roku życia. W tej grupie odsetek osób, które nie wykonały żadnego szczepienia, wynosi 70,2%, co oznacza większą aktywność profilaktyczną niż w populacji ogólnej. Różnice widać także przy szczepieniu przeciw grypie (13,0% wśród rodziców vs 10,4% ogółu).
Jednocześnie to rodzice częściej deklarują brak zaufania do szczepionek jako powód rezygnacji – 19,0% wobec 14,9% w populacji ogólnej. Mamy więc do czynienia z paradoksem: większa aktywność przy jednocześnie wyższym sceptycyzmie. Sama styczność z kalendarzem szczepień dzieci, regularnymi wizytami u pediatry i systemem ochrony zdrowia nie wystarcza, by budować trwałe zaufanie. Rodzice podejmują decyzje, ale robią to w cieniu obaw i sprzecznych komunikatów. To właśnie ta grupa w najbliższych latach może współtworzyć społeczne podejście do profilaktyki.
Struktura odpowiedzi wskazuje także na kolejną barierę: brak jednoznacznej rekomendacji. 12,0% dorosłych i 10,9% rodziców deklaruje, że lekarz nie zalecił im szczepienia, a blisko 9% – że nikt go nie zaproponował. Okazuje się, że bariery logistyczne i finansowe mają mniejsze znaczenie niż brak poczucia potrzeby i wyraźnego sygnału ze strony systemu.
Jeśli więc chcemy zmniejszać dystans między wiedzą medyczną a decyzjami pacjentów, kluczowe wydają się trzy obszary. Po pierwsze – spójna informacja systemowa: czytelne wskazanie, jakie szczepienia są zalecane w określonym wieku i przy konkretnych chorobach przewlekłych, jak często należy je wykonywać oraz z jaką odpłatnością są związane. Po drugie – konsekwentna rekomendacja nie tylko w POZ, ale również w gabinetach specjalistycznych, gdzie leczeni są pacjenci z grup ryzyka. Po trzecie – wzmocnienie roli pediatrów jako naturalnych partnerów w rozmowie z rodzicami.
Pełny raport Kliniki.pl, przygotowany na podstawie badania SW Research, dostępny jest na stronie: https://polskanaszczepieniach.pl
Najnowsze artykuły
Popularne
1
Słuchaj rozmów w formie podcastu
