24 lutego 2026
Analiza danych z Systemu Wspomagania Dowodzenia Państwowego Ratownictwa Medycznego wykazuje uderzającą powtarzalność: za ponad 60% wszystkich interwencji medycznych w Polsce odpowiada zaledwie 50 jednostek chorobowych.
Ta statystyczna prawidłowość stała się fundamentem publikacji „K1/K2. 50 najczęstszych interwencji Zespołów Ratownictwa Medycznego”, która podbija serca i umysły personelu medycznego zajmującego się pacjentem w stanie nagłym.
W skali całego kraju zespoły ratownictwa medycznego odnotowują ponad 3,3 mln wyjazdów, z czego 3,1 mln kończy się realną interwencją medyczną. Choć kształcenie ratowników medycznych obejmuje niezwykle szeroki zakres kompetencji – pod wieloma względami wykraczający poza standardy przyjęte w USA czy Wielkiej Brytanii – codzienna praktyka kliniczna w warunkach przedszpitalnych okazuje się być mocno powtarzalna.
Dominacja stanów zachowawczych
Z danych SWD PRM wynika, że u pacjentów powyżej 12. roku życia najczęstszymi przyczynami wezwań są omdlenia i zapaść (6,06% ogółu), nadciśnienie samoistne (5,92%) oraz nieokreślone bóle brzucha, duszność i bóle w klatce piersiowej. W przypadku pacjentów pediatrycznych (poniżej 12. r.ż.) struktura jest jeszcze węższa – 30 rozpoznań generuje ponad 62% interwencji, z dominującą rolą gorączki nieokreślonego pochodzenia (blisko 9% przypadków).
– Z całego oceanu wiedzy medycznej wybraliśmy to, co jest absolutnie krytyczne w tych kilkudziesięciu przypadkach – tłumaczy jeden z pomysłodawców książki dr n. med. Jacek Wawrzynek, prezes Fundacji Świadomy Medyk i kierownik Zakładu Ratownictwa Medycznego ŚUM w Katowicach. Publikacja „K1/K2”, której tytuł nawiązuje do kodów pilności wyjazdu ZRM, ma stanowić próbę usystematyzowania tej wiedzy i dostarczenia medykom narzędzia o charakterze czysto aplikacyjnym.
Standardy w kieszeni
Książka, wydana przez Fundację Świadomy Medyk, odchodzi od formy klasycznego podręcznika akademickiego na rzecz skondensowanych algorytmów i schematów postępowania. Zawartość merytoryczna została opracowana przez zespół kilkunastu praktyków – lekarzy i ratowników medycznych – w oparciu o aktualne wytyczne oraz dobre praktyki wypracowane w toku wieloletniej pracy w terenie.
Struktura publikacji, oparta na punktach i tabelach, ma ułatwiać szybką weryfikację decyzji terapeutycznych w stresogennych warunkach pracy z pacjentem w stanie nagłym – w pracy zespołów ratownictwa medycznego czy szpitalnych oddziałów ratunkowych. Oprócz schematów medycznych, autorzy uwzględnili również kwestie formalne, w tym wytyczne dotyczące dokumentacji w Kartach Medycznych Czynności Ratunkowych (KMCR) oraz specyfikę transportu pacjenta do właściwych jednostek docelowych.
Skala dotarcia i wsparcie środowiska
W ramach działalności statutowej Fundacji Świadomy Medyk, ponad 5500 egzemplarzy książki zostało przekazanych bezpłatnie do ponad 1600 Zespołów Ratownictwa Medycznego, Szpitalnych Oddziałów Ratunkowych, baz LPR oraz stacji ratownictwa górskiego (GOPR, TOPR). Drugie tyle kupili sami ratownicy, wspierając tym samym działalność fundacji. Szacuje się, że publikacja dotarła już do ponad 15 tysięcy medyków.
– Chcemy wpłynąć na podnoszenie standardów i sprawić, by oceny sytuacji były bardziej trafne, a działania skuteczniejsze – zaznacza podkreśla dr n. med. Jacek Wawrzynek.
Inicjatywa zyskała szerokie poparcie instytucjonalne, w tym patronat Konsultanta Krajowego w dziedzinie medycyny ratunkowej, prof. dr. hab. n. med. Jerzego Roberta Ładnego, Lotniczego Pogotowia Ratunkowego, społeczności Intensywna.pl oraz kluczowych organizacji branżowych. Dla lekarzy pracujących w SOR-ach, opisy przypadków zawarte w „K1/K2” mogą stać się istotnym punktem odniesienia w procesie przejmowania opieki nad pacjentem od zespołów ratownictwa medycznego, a także wsparciem w podejmowaniu skutecznych decyzji.
Popularne
1
Słuchaj rozmów w formie podcastu
